Szamocin

miasto w województwie wielkopolskim
Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: inne miejscowości o nazwie Szamocin.

Szamocin (niem. Samotschin) – miasto w woj. wielkopolskim, w powiecie chodzieskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Szamocin. Miasto leży na pn. skraju Pojezierza Chodzieskiego, nad jez. Siekiera. Ośrodek usługowy, fabryka mebli, ogrodnictwo.

Szamocin
miasto w gminie miejsko-wiejskiej
Ilustracja
Plac Wolności: kościół i pomnik
Herb
Herb
Państwo  Polska
Województwo  wielkopolskie
Powiat chodzieski
Gmina Szamocin
Prawa miejskie 1748
Burmistrz Eugeniusz Wiktor Kucner
Powierzchnia 4,67 km²
Populacja (30.06.2016)
• liczba ludności
• gęstość

4305[1]
921,8 os./km²
Strefa numeracyjna (+48) 67
Kod pocztowy 64-820
Tablice rejestracyjne PCH
Położenie na mapie gminy Szamocin
Mapa konturowa gminy Szamocin, blisko centrum na dole znajduje się punkt z opisem „Szamocin”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, blisko centrum na lewo u góry znajduje się punkt z opisem „Szamocin”
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa konturowa województwa wielkopolskiego, u góry znajduje się punkt z opisem „Szamocin”
Położenie na mapie powiatu chodzieskiego
Mapa konturowa powiatu chodzieskiego, u góry nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „Szamocin”
Ziemia53°01′49″N 17°07′14″E/53,030278 17,120556
TERC (TERYT) 3001054
SIMC 0967096
Urząd miejski
pl. Wolności 19
64-820 Szamocin
Strona internetowa
BIP

Według danych z 31 grudnia 2009 miasto liczyło 4258 mieszkańców[2].

PołożenieEdytuj

Szamocin leży w północnej części województwa wielkopolskiego w powiecie chodzieskim nad jeziorami: Siekiera i Białym. Miasto o powierzchni 4,5 km2 zamieszkuje nieco ponad 4 tysiące mieszkańców. Położone jest na skrzyżowaniu dróg wojewódzkich: nr 190 (KrajenkaWysokaMargoninWągrowiec - Gniezno) oraz nr 191 (ChodzieżMieczkowo). Do miasta można dojechać autobusami PKS-u lub linii prywatnych.

NazwaEdytuj

Nazwa miasta po raz pierwszy wymieniona jest w łacińskim dokumencie z 1282 roku wydanym w Dłusku i sygnowanym przez Bogumiła z Górki wspominającego Jarosława z Szamocina, łac. "comite Iaroslao de Zamoczino"[3]. Zapis ten oddaje nazwę w pierwotnej postaci Samocino, utworzoną przy pomocy sufiksu dzierżawczego -ino od staropolskiej nazwy osobowej Samota.

HistoriaEdytuj

Pierwsza wzmianka o osadzie Szamoczino pochodzi z 1364 roku, jako wieś szlachecka wzmiankowana jest w 1367. W 1415 roku Szamocin jest w posiadaniu Nałęczów - Abrahama i Dobrogosta z Jaktorowa.

Następnie, w 1473 roku majątki szamocińskie przeszły w posiadanie Grocholskich herbu Topór z Grocholina pod Kcynią, od 1650 roku na własność rodu Baranowskich herbu Jastrzębiec z Baranowa koło Kruszwicy, a w 1700 roku dobra przeszły na własność rodu Bętkowskich z Bętkowic (Będkowic?) koło Ojcowa.

W 1748 nastąpiło nadanie praw miejskich na prawie magdeburskim. Od 1750 roku Szamocin przeszedł na własność Leona Raczyńskiego, kasztelana santockiego. W 1772 roku Szamocin został wcielony do Prus. W 1807 roku staje się częścią Księstwa Warszawskiego, a w 1815 roku staje się z kolei częścią Księstwa Poznańskiego.

W XVIII - XIX w. ośrodek sukiennictwa. Po odbudowie z wielkiego pożaru w 1840, następuje dalszy rozwój miasta: w 1868 magistrat urządza stację telegraficzną, od 1895 roku działa w mieście Ochotnicza Straż Pożarna, a w roku 1908 Szamocin uzyskał połączenie kolejowe z Chodzieżą i Gołańczą.

Mieszkańcy miasta wzięli udział w powstaniu wielkopolskim 1918-1919. W 1919 roku wojska gen. Hallera wkroczyły do miasta. W 1920 wojewoda poznański mianuje pierwszą radę miejską. W 1921 roku wojska pruskie opuściły miasto. W tym samym roku powstaje Towarzystwo Gimnastyczne "Sokół", a rok później chór im. Paderewskiego.

W 1939 roku rozpoczęła się okupacja miasta przez wojska III Rzeszy, która trwała do roku 1945. W latach 1943–1945 nazwę miasta, dla zatarcia słowiańskiego pochodzenia, zmieniono na Fritzenstadt.

W 1952 otworzył swe podwoje Państwowy Dom Dziecka. W 1985 roku szkoła podstawowa w Szamocinie otrzymała imię Marii Konopnickiej. Rok 1993 to uroczyste odsłonięcie Pomnika Wolności.

W 1948 roku Szamocin obchodził 200-lecie nadania praw miejskich, a w 1965 roku 600-lecie swego istnienia. W 1998 roku obchodzono hucznie tym razem 250-lecie nadania praw miejskich.

Reforma administracyjna z 1975 roku umieściła Szamocin w nowo powstałym województwie pilskim, natomiast w wyniku reformy z 1999 roku miasto znalazło się w województwie wielkopolskim.

DemografiaEdytuj

  • Piramida wieku mieszkańców Szamocina w 2014 roku [1].


 

ZabytkiEdytuj

Do zabytków należą:

Współpraca międzynarodowaEdytuj

Miasta i gminy partnerskie:

  • Grasberg (Niemcy)[potrzebny przypis]
  • Suso (Dania) - współpraca zakończyła się w 2007 roku po likwidacji gminy Suso w wyniku reformy administracyjnej w Danii
  • Złoty Stok (Polska)

Ludzie związani z SzamocinemEdytuj

Z tym tematem związana jest kategoria: Ludzie związani z Szamocinem.

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b Szamocin w liczbach, [w:] Polska w liczbach [online], polskawliczbach.pl [dostęp 2016-01-12] (pol.), liczba ludności w oparciu o dane GUS.
  2. Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym (Stan w dniu 31 XII 2009 r.). Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2010-06, s. 102. ISSN 1734-6118. [dostęp 16 lipca 2010].
  3. "Kodeks dyplomatyczny Wielkopolski", tom I, Biblioteka Kórnicka, Poznań 1877, str.474-75.

Linki zewnętrzneEdytuj