Języki romańskie

grupa języków indoeuropejskich

Języki romańskie (od Roma, łacińskiej nazwy Rzymu) – grupa języków indoeuropejskich, którymi posługuje się jako językami ojczystymi około 750 mln osób, zamieszkujących przede wszystkim Europę Południową i Amerykę Łacińską. Języki romańskie wywodzą się z języka łacińskiego[2]. Najpowszechniej używanymi językami z tej grupy są: hiszpański, portugalski, francuski, włoski i rumuński. Bogatą tradycję literacką posiadają również języki prowansalski, kataloński i mołdawski.

Języki romańskie
Klasyfikacja genetyczna języki indoeuropejskie
Kody rodziny językowej
ISO 639-5 roa
Glottolog roma1334
Występowanie
Ilustracja
Ta strona zawiera symbole fonetyczne MAF. Bez właściwego wsparcia renderowania wyświetlane mogą być puste prostokąty lub inne symbole zamiast znaków Unikodu.
Języki romańskie w Europie
Zasięg pięciu największych języków romańskich

     język hiszpański

     język portugalski

     język francuski

     język włoski

     język rumuński

Języki te rozwinęły się w okresie preromańskim (476–800 rok n.e.) z łaciny ludowej, którą posługiwano się na znacznych obszarach imperium rzymskiego. Okres od 800 roku uznaje się za okres romański.

Na bazie języków romańskich powstały języki sztuczne, z których najbardziej znane to esperanto, ido, interlingua, lingua franca nova i wenedyk.

Uproszczona klasyfikacja języków romańskich na podstawie EthnologueEdytuj

języki italskie
  • języki romańskie (ok. 750 mln)
  • hiszpański (liczne i zróżnicowane dialekty) (ok. 360 mln)

Oznaczenia:

† – język wymarły lub dawne stadium historyczne języka dzisiejszego
†* – język dawny, ale zachowany tradycyjnie w liturgii, tekstach religijnych, filozoficznych lub naukowych

Stopień podobieństwaEdytuj

Stopień podobieństwa leksykalnego między językami romańskimi[3]:

% francuski kataloński włoski portugalski rumuński hiszpański
francuski 80 75 75 75 75
kataloński 80 87 85 72 85
włoski 75 87 80 73 82
portugalski 75 85 80 76 87
rumuński 75 72 73 76 73
hiszpański 75 85 82 87 73

Drzewo językoweEdytuj

Łacina
Łacina klasyczna(ang.)Łacina ludowaŁacina kościelna(ang.)
Continental RomanceJęzyk sardyński
Języki zachodnio-italskie(ang.)Język afrykański romański(ang.)Języki wschodnioromańskie
Języki zachodnioromańskieProto-ItalianBalkan RomanceJęzyk dalmatyński
Język iberyjski romański(ang.)Języki gallo-romańskie(ang.)Język włoskiJęzyk prarumuński
Język galicyjski-portugalski(ang.)Język hiszpańskiJęzyki oksytańskie-romańskie(ang.)Język francuskiJęzyk rumuńskiJęzyk arumuński
Język galicyjskiJęzyk portugalskiJęzyk katalońskiJęzyk oksytański

PrzypisyEdytuj

  1. roa ISO 639-3 - sil.org
  2. Romance - glottolog.org
  3. Ethnologue, Languages of the World, 15.ta edizione, SIL International, 2005.

BibliografiaEdytuj

Linki zewnętrzneEdytuj