Otwórz menu główne

Selim Chazbijewicz

polski politolog, pisarz, publicysta i nauczyciel akademicki

Selim Chazbijewicz[1] (ur. 17 listopada 1955 w Gdańsku) – polski politolog, pisarz, publicysta, nauczyciel akademicki, poeta i dyplomata, działacz społeczności tatarskiej, doktor habilitowany nauk humanistycznych, profesor nadzwyczajny Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego, ambasador RP w Kazachstanie i Kirgistanie (od 2017).

Selim Chazbijewicz
Data i miejsce urodzenia 17 listopada 1955
Gdańsk
Rodzaj działalności politolog, publicysta, nauczyciel akademicki, poeta, dyplomata
Prezes Związku Tatarów Rzeczypospolitej Polskiej
Okres urzędowania od 1999
do 2007
Poprzednik Stefan Mucharski
Następca Stefan Korycki
Ambasador RP w Kazachstanie
Okres urzędowania od 2017
Poprzednik Maciej Lang
Odznaczenia
Brązowy Krzyż Zasługi
Kolekcja cytatów w Wikicytatach Kolekcja cytatów w Wikicytatach

Spis treści

ŻyciorysEdytuj

Wywodzi się ze szlacheckiej rodziny Tatarów polsko-litewskich[2]. Ukończył I Liceum Ogólnokształcące im. Mikołaja Kopernika w Gdańsku[3]. W 1980 ukończył studia polonistyczne na Uniwersytecie Gdańskim. W 1991 uzyskał stopień doktora nauk humanistycznych na Wydziale Nauk Społecznych Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Tematem jego rozprawy były Ideologie muzułmanów polskich XX wieku, a jej promotorem Jacek Sobczak. Stopień doktora habilitowanego nauk humanistycznych w zakresie nauk o polityce uzyskał w 2002 również na UAM na podstawie pracy pt. Adwet czyli powrót. Walka polityczna Tatarów krymskich o zachowanie tożsamości narodowej i niepodległość państwa po II wojnie światowej[4].

Został profesorem nadzwyczajnym w Instytucie Nauk Politycznych Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie, był także wykładowcą i Elbląskiej Uczelni Humanistyczno-Ekonomicznej. Powołany w skład Komitetu Nauk Orientalistycznych Polskiej Akademii Nauk.

Jest autorem tomików poetyckich, w tym Hymnu do Sofii, który ukazał się w 2005. Jego wiersze znalazły się w antologii Tatarów polskich Oto moje dziedzictwo (2010). Opublikował liczne prace związane z kulturą i dziejami Tatarów polskich, litewskich oraz krymskich – m.in. publikację Tatarzy Krymscy. Walka o naród i wolną ojczyznę (2001).

Należy do Stowarzyszenia Pisarzy Polskich. W latach 1974–1976 związany był z grupą literacką Poetariat[5]. W drugiej połowie lat 70. był członkiem grupy literackiej Wspólność[6]. W latach 1986–1991 był redaktorem naczelnym kwartalnika „Życie Muzułmańskie” – pisma polskich muzułmanów. W 1994 został redaktorem naczelnym „Rocznika Tatarów Polskich”. W 2009 objął funkcję przewodniczącego rady redakcyjnej kwartalnika „Przegląd Tatarski”, a w 2010 – przewodniczącego kolegium redakcyjnego czasopisma polskiej społeczności muzułmańskiej „Muzułmanie Rzeczypospolitej”.

Był współzałożycielem oraz w latach 1999–2007 prezesem rady centralnej Związku Tatarów Rzeczypospolitej Polskiej, a do 2003 imamem gminy muzułmańskiej w Gdańsku. W latach 1998–2008 pełnił funkcję współprzewodniczącego Rady Wspólnej Katolików i Muzułmanów.

W wyborach w 1997 bez powodzenia ubiegał się o mandat posła w województwie gdańskim z ramienia Ruchu Odbudowy Polski[7]. Później wstąpił do Prawa i Sprawiedliwości. Bezskutecznie kandydował z ramienia tej partii w 2011 do Senatu[8], w 2015 do Sejmu, a w wyborach samorządowych w 2010 i 2014 do sejmiku warmińsko-mazurskiego.

Został członkiem Olsztyńskiego Społecznego Komitetu Poparcia Jarosława Kaczyńskiego w przedterminowych wyborach prezydenckich w 2010[9]. W 2015 był założycielem i pierwszym przewodniczącym Akademickiego Klubu Obywatelskiego im. Prezydenta Lecha Kaczyńskiego w Olsztynie[10][11].

W maju 2017 otrzymał nominację na stanowisko ambasadora RP w Kazachstanie[12] z jednoczesną akredytacją w Kirgistanie[13]. Listy uwierzytelniające złożył na ręce prezydenta Kazachstanu Nursułtana Nazarbajewa 18 października 2017[14], zaś prezydenta Kirgistanu Ałmazbeka Atambajewa 27 października 2017[15].

Odznaczony Brązowym Krzyżem Zasługi (2014)[1].

PublikacjeEdytuj

Prace naukowe
  • Awdet czyli Powrót. Walka polityczna Tatarów krymskich o zachowanie tożsamości narodowej i niepodległość państwa po II wojnie światowej, Olsztyn: Wydawnictwo Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego 2000, ​ISBN 83-7299-097-2​.
  • Tatarzy krymscy: walka o naród i wolną ojczyznę, Poznań-Września: Likon 2001, ​ISBN 83-916144-1-7​.
  • Baśnie, podania i legendy polskich Tatarów, Białystok: Muzułmański Związek Religijny w Rzeczypospolitej Polskiej. Najwyższe Kolegium 2012.
  • Tatarzy pod Grunwaldem (współautor ze Sławomirem Moćkunem), Grunwald-Stębark: Muzeum Bitwy pod Grunwaldem 2012.
Poezja
  • Wejście w baśń, Olsztyn 1978.
  • Czarodziejski róg chłopca, Gdańsk 1980, ​ISBN 83-215-9149-3​.
  • Sen od jabłek ciężki, Łódź 1981, ​ISBN 83-218-0156-0
  • Krym i Wilno, Gdańsk 1990.
  • Mistyka tatarskich kresów, Białystok 1990.
  • Poezja Wschodu i Zachodu, Warszawa 1992.
  • Rubai'jjat albo czterowiersze, Gdańsk 1997, ​ISBN 83-907513-2-1​.
  • Hymn do Sofii, Olsztyn 2005, ​ISBN 83-919014-1-6​.

PrzypisyEdytuj

  1. a b M.P. z 2014 r. poz. 618
  2. Selim Mirza-Juszeński Daniar Beg Chazbijewicz – Rody szlachty tatarskiej w Polsce, szlachta.org.pl, 1995 [dostęp 2015-09-10].
  3. Znani absolwenci, ilo.gda.pl [zarchiwizowane 2016-09-28].
  4. Selim Chazbijewicz w bazie „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI). [dostęp 2019-06-23].
  5. Głębicka 2000 ↓, s. 451.
  6. Gazda 2009 ↓.
  7. Wyniki wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 21 września 1997 r. Cz. 1. Wyniki głosowania w okręgach wyborczych, Warszawa: Krajowe Biuro Wyborcze, 1997, s. 93.
  8. Serwis PKW – Wybory 2011, pkw.gov.pl [dostęp 2015-09-10].
  9. Olsztyński Społeczny Komitet Poparcia Jarosława Kaczyńskiego, jaroslawkaczynski.info, 10 czerwca 2010 [dostęp 2017-09-19].
  10. Będą promować nowoczesny patriotyzm. W Olsztynie ukonstytuował się Akademicki Klub Obywatelski, ro.com.pl, 22 stycznia 2018 [dostęp 2019-02-28].
  11. W Olsztynie powstał Akademicki Klub Obywatelski, debata.olsztyn.pl, 3 lipca 2015 [dostęp 2019-02-28].
  12. M.P. z 2017 r. poz. 604
  13. M.P. z 2017 r. poz. 605
  14. Нұрсұлтан Назарбаев шетел елшілерінен сенім грамотасын қабылдады, www.inform.kz, 18 października 2017 [dostęp 2019-06-23] (kaz.).
  15. Атамбаеву вручили верительные грамоты послы ряда стран, Информационное Агентство Кабар, 27 października 2017 [dostęp 2019-06-23] (ros.).

BibliografiaEdytuj

  • Selim Chazbijewicz w bazie „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI). [dostęp 2019-06-23].
  • Grzegorz Czerwiński, Selim Chazbijewicz jako poeta polsko-tatarski, „Pamiętnik Literacki”, Nr 2, 2013.
  • Grzegorz Gazda, Słownik europejskich kierunków i grup literackich XX wieku, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2009, s. 723, ISBN 978-83-01-15724-1.
  • Ewa Głębicka, Grupy literackie w Polsce 1945–1989, Warszawa: Wiedza Powszechna, 2000, ISBN 83-214-1203-3.