Otwórz menu główne

Księstwo żagańskie

Księstwo żagańskie – historyczne księstwo na Dolnym Śląsku, powstałe jako jedno z polskich księstw dzielnicowych w okresie rozbicia dzielnicowego, zlokalizowane w ówczesnej południowo-zachodniej Polsce. Obejmowało zachodni obszar księstwa głogowskiego, z którego zostało wydzielone w 1278 roku[1]. Siedzibą książęcą było miasto Żagań. W skład wchodziły Nowogród Bobrzański, Przewóz i Świętoszów – obecnie poza granicami powiatu żagańskiego. Do 1472 pozostawało we władaniu książąt z dynastii Piastów, po czym znajdowało się pod zwierzchnictwem Saksonii, Czech i Austrii, Prus i Niemiec.

Księstwo żagańskie
Herzogtum Sagan
Duché de Sagan
Preußisches Thronlehen Fürstentum Sagan
1274/1278 – 1472
1553 – 1601
1627 – 1634
1646 – 1935
Flaga księstwa żagańskiego
Herb księstwa żagańskiego
Flaga księstwa żagańskiego Herb księstwa żagańskiego
Stolica Żagań
Typ państwa monarchia (księstwo)
Pierwszy władca Przemko żagański
Zależne od Księstwo głogowskie
Królestwo Czech
Królestwo Prus
Cesarstwo Niemieckie
Republika Weimarska
III Rzesza
Wydzielenie z księstwa głogowskiego
1274/1278
Włączenie do III Rzeszy
1935
Mapa księstwa żagańskiego

     Księstwo żagańskie na mapie Śląska w okresie rozbicia dzielnicowego w Polsce

Obecnie obszar księstwa leży w południowo-zachodniej Polsce i skrawek w Niemczech.

KsiążętaEdytuj

 
Herb z orłem śląskim z połowu XV w. z Herbarza Scheiblerów wykorzystywany przez księstwo

Piastowie głogowscyEdytuj

Piastowie głogowsko-żagańscyEdytuj

Piastowie żagańscyEdytuj

W latach 1472-1553 – część Elektoratu SaksoniiEdytuj

 
Księstwo żagańskie pośród ziem Wettynów (eksklawa we wschodniej części)

W 1472 Jan II Szalony sprzedał księstwo książętom saskim Ernestowi i Albrechtowi – lennikom czeskim.

W 1553 – ponownie wydzielenieEdytuj

PromnitzowieEdytuj

W latach 1601-1627 – część Królestwa CzechEdytuj

WallensteinEdytuj

W latach 1634-1646 – część Królestwa CzechEdytuj

LobkowiczeEdytuj

BironowieEdytuj

Talleyrand-PérigordEdytuj

 
Herb rodowy de Talleyrand-Périgord

Podział administracyjnyEdytuj

Księstwo dzieliło się na 3 powiaty:

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Piastowie. Leksykon biograficzny, Kraków 1999, s. 624.
  2. K. Adamek-Pujszo, Działalność kulturotwórcza książąt żagańskich Bironów (1786-1862), cz. 1, Zielona Góra 2007, s. 59.
  3. Eadem, Talleyrandowie jako książęta żagańscy i ich rezydencja w Żaganiu (1862-1929), Zielona Góra 2017, s. 250.

BibliografiaEdytuj

  • Adamek-Pujszo K., Działalność kulturotwórcza książąt żagańskich Bironów (1786-1862), cz. 1, Zielona Góra 2007.
  • Adamek-Pujszo K., Talleyrandowie jako książęta żagańscy i ich rezydencja w Żaganiu (1862-1929), Zielona Góra 2017.
  • Kowalski St., Zabytki województwa zielonogórskiego, Zielona Góra 1987.
  • Janicki Z., Zeszyty Żagańskie; Żagańska kasztelania, Żagań 2002.
  • Żagański zespół pałacowo-parkowy, pod red. A. Stawczyka, Żagań 1994.
  • Żagań w historii Śląska, pod red. W. Beina, H. Szczegóły, Żagań 1997.