Chodorów

miasto na Ukrainie w obwodzie lwowskim

Chodorów (ukr. Ходорів, Chodoriw) – miasto na Ukrainie, w obwodzie lwowskim, w rejonie żydaczowskim.

Chodorów
Ходорів
Ilustracja
Pałac w Chodorowie, 1913
Herb Flaga
Herb Flaga
Państwo

 Ukraina

Obwód

 lwowski

Rejon

żydaczowski

Prawa miejskie

1394

Burmistrz

Oleh Kocowskyj

Powierzchnia

8,25 km²

Wysokość

255 m n.p.m.

Populacja (2019)
• liczba ludności


9410[1]

Nr kierunkowy

+380 3239

Kod pocztowy

81750

Tablice rejestracyjne

(UA) BC

Położenie na mapie obwodu lwowskiego
Mapa konturowa obwodu lwowskiego, blisko centrum na dole znajduje się punkt z opisem „Chodorów”
Położenie na mapie Ukrainy
Mapa konturowa Ukrainy, po lewej nieco u góry znajduje się punkt z opisem „Chodorów”
Ziemia49°24′N 24°19′E/49,400000 24,316667
Strona internetowa
Portal Ukraina

HistoriaEdytuj

Chodorów, dawniej Chodorostaw, nad rzeką Ług po raz pierwszy wspominany jest w dokumentach w 1394 r. Prawo magdeburskie otrzymał w 1436 r., co potwierdzono w 1524 r. Właściciel miejscowych dóbr ziemskich Jursza, którego rodzina otrzymała nazwisko Chodorowskich, założył tu w 1460 r. parafię rzymskokatolicką pw. Wszystkich Świętych. On też ufundował pierwszy drewniany kościół, który w latach 16201621 zniszczył najazd Turków i Tatarów. Kolejny kościół zniszczyły w 1655 r. wojska moskiewskie i szwedzkie. Odbudowano go na początku XVIII w. dzięki rodzinom Chodorowskich i Cetnerów. Obecny murowany kościół wzniesiono w latach 17771779 dzięki rodzinie Rzewuskich, kolejnych właścicieli Chodorowa[2].

Do I rozbioru Polski (1772) miasto powiatowe w województwie ruskim I Rzeczypospolitej (prowincja małopolska); własność polskiej rodziny szlacheckiej Chodorowskich do roku 1694. W latach 17721918 miasto w powiecie bóbreckim w prowincji Galicja zaboru austriackiego. W okresie zaborów mieścił się tutaj sąd powiatowy, natomiast sąd okręgowy znajdował się w Złoczowie; prowadziła tędy linia kolejowa lwowsko-czerniowiecka.

W XIX wieku własność większościowa należała do hrabiów Lanckorońskich herbu Zadora. Spadkobierczyni majątku, Elżbieta Lanckorońska[3] wyszła za mąż za austriackiego pułkownika Karola de Vaux. W tym czasie Chodorów stał się ważnym węzłem kolejowym. Prowadziła tędy linia kolejowa na trasie Lwów-StanisławówCzerniowceJassy, która łączyła się z liniami Chodorów – Stryj oraz Chodorów – PotutoryBerezowica-OstrówTarnopol. Przyczyniło się to bardzo do rozwoju miasta[4].

Największym zakładem w mieście była cukrownia, którą w 1912 r. założyli baron Kazimierz de Vaux, hr. Jan Zamoyski i inż. Bronisław Albinowski. Przy cukrowni powstało nowoczesne osiedle dla robotników, nazywane „Kramerówką” od nazwiska dyrektora Stanisława Kremera (1876-1935). Innym z dyrektorów cukrowni był inż. Lucjan Rydel, syn poety Lucjana Rydla[5]. W Chodorowie działały równie fabryka sody, wytwórnia papieru i tartak[6]. Jarmarki odbywały się 15 stycznia i 14 października, targ miejski w czwartek. Miasto pod koniec roku 1939 liczyło ok. 4500 mieszkańców.

W okresie okupacji niemieckiej ogromna rolę odegrał dyrektor cukrowni, inż. Adam Korwin-Piotrowski, który ratował młodzież przed wywózkami do Niemiec[7].

W Chodorowie działa oddział Towarzystwa Kultury Polskiej Ziemi Lwowskiej[8].

W 1989 liczyło 12 455 mieszkańców[9].

W 2013 liczyło 9829 mieszkańców[10].

ZabytkiEdytuj

  • cerkiew św. Kosmy i Damiana,
  • kościół rzymskokatolicki pw. Wszystkich Świętych – zbudowany w 1779 r, konsekrowany w 1903 r., rozbudowany w 1935 r[11], zabrany przez władze radzieckie i przebudowany na sklep (później salę sportową) po II wojnie światowej, oddany katolikom w 1990 r. Jego odbudowę zakończono w 1999 r[2].
  • pałac wybudowany w 1860 r. przez Karola de Vauxa, zwieńczony wysokim dachem czterospadowym[12]

SportEdytuj

W czasach II RP w mieście istniał klub piłkarski Chodorovia Chodorów.

Urodzeni w mieścieEdytuj

Ludzie związani z miastemEdytuj

Z tym tematem związana jest kategoria: Ludzie związani z Chodorowem.

Pobliskie miejscowościEdytuj

GaleriaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Чисельність наявного населення України на 1 січня 2019 року. Державна служба статистики України. Київ, 2019. стор.50.
  2. a b 2.1.12. Chodorów (stryjski rejon obwód Lwowski) | Kościoły i kaplice Ukrainy, rkc.in.ua [dostęp 2022-11-19].
  3. Kazimierz bar. de Vaux, Sejm-Wielki.pl [dostęp 2023-01-22].
  4. Historia miejscowości | Wirtualny Sztetl, sztetl.org.pl [dostęp 2023-01-22].
  5. Redakcja, Moje Kresy. Chodorów – czas dobrobytu, Nowa Trybuna Opolska, 17 października 2013 [dostęp 2023-01-22] (pol.).
  6. Historia miejscowości | Wirtualny Sztetl, sztetl.org.pl [dostęp 2023-01-22].
  7. Redakcja, Moje Kresy. Chodorów – czas dobrobytu, Nowa Trybuna Opolska, 17 października 2013 [dostęp 2023-01-22] (pol.).
  8. Towarzystwo Kultury Polskiej Ziemi Lwowskiej.
  9. Всесоюзная перепись населения 1989 г. Численность городского населения союзных республик, их территориальных единиц, городских поселений и городских районов по полу.
  10. Чисельність наявного населення України на 1 січня 2013 року. Державна служба статистики України. Київ, 2013. стор.79.
  11. Chodorów, www.rkc.lviv.ua [dostęp 2022-11-19].
  12. Roman Aftanazy, Dzieje rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej, wyd. drugie przejrzane i uzupełnione, t. 7: Województwo ruskie, Ziemia Halicka i Lwowska, Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1995, s. 284–2, ISBN 83-04-04229-0, ISBN 83-04-03701-7 (całość).
  13. Henryk Kopia: Spis nauczycieli szkół średnich w Galicyi oraz polskiego gimnazyum w Cieszynie. Lwów: Towarzystwo Nauczycieli Szkół Wyższych, 1909, s. 5.
  14. Steven Seegel: Mapping Europe’s Borderlands: Russian Cartography in the Age of Empire. University of Chicago Press, 2012, s. 232. (ang.).

Linki zewnętrzneEdytuj