Longin Pastusiak

polski polityk, amerykanista

Longin Hieronim Pastusiak (ur. 22 sierpnia 1935 w Łodzi) – polski polityk, historyk, politolog i amerykanista. Marszałek Senatu V kadencji w latach 2001–2005.

Longin Pastusiak
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia

22 sierpnia 1935
Łódź

Marszałek Senatu Rzeczypospolitej Polskiej
Okres

od 20 października 2001
do 18 października 2005

Przynależność polityczna

Sojusz Lewicy Demokratycznej

Poprzednik

Alicja Grześkowiak

Następca

Bogdan Borusewicz

Odznaczenia
Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Order Krzyża Ziemi Maryjnej I Klasy (Estonia) Order Narodowy Zasługi I klasy (Malta) Wielki Krzyż Komandorski Orderu „Za Zasługi dla Litwy”

Działacz PZPR, SdRP i SLD. W latach 1991–2001 poseł na Sejm I, II i III kadencji, w latach 2001–2005 senator V kadencji. Wiceprzewodniczący Sojuszu Lewicy Demokratycznej w latach 2008–2012.

ŻyciorysEdytuj

Wykształcenie i działalność zawodowaEdytuj

W młodości był harcerzem 33 Łódzkiej Drużyny Harcerskiej.

W 1959 ukończył studia magisterskie w Woodrow Wilson School of Foreign Affairs oraz University of Virginia w Charlottesville, a w 1960 został magistrem na Wydziale Dziennikarstwa i Nauk Politycznych Uniwersytetu Warszawskiego. Doktoryzował się w American University w Waszyngtonie oraz w Wydziale Historii Wyższej Szkoły Nauk Społecznych przy KC PZPR w Warszawie. Stopień doktora habilitowanego uzyskał w 1967 w Instytucie Historii PAN. Profesorem nadzwyczajnym został w 1978, a profesorem zwyczajnym w 1986.

W latach 1963–1994 pracował w Polskim Instytucie Spraw Międzynarodowych. Jest autorem licznych publikacji z zakresu historii Stanów Zjednoczonych oraz stosunków polsko-amerykańskich. Zajmował funkcję prezesa Towarzystwa Polska-Kanada, wiceprezesa Towarzystwa Polska-Korea, był członkiem Stowarzyszenia Euro-Atlantyckiego i Klubu Rzymskiego.

Prowadził w TVP1 autorski program Anegdoty prezydenckie na temat amerykańskich przywódców, wydał również książkę pod tym samym tytułem. Jest także autorem publikacji Roosevelt a sprawa polska 1939–1945 wydanej w 1980 i wielokrotnie wznawianej. Był również encyklopedystą; został wymieniony w gronie edytorów liczącej 32 tomy Encyklopedii. Świat w przekroju wydanej w latach 1959–1991[1].

Działalność politycznaEdytuj

W 1961 przystąpił do PZPR i pozostał w niej, aż do samorozwiązania się partii w 1990.

W tym samym roku przystąpił do nowo utworzonej SdRP, a w 1999 do Sojuszu Lewicy Demokratycznej. Z ramienia tego ugrupowania od 1991 do 2001 pełnił funkcję posła na Sejm I, II i III kadencji.

W okresie 1991–1997 zajmował stanowisko wiceprzewodniczącego Klubu Parlamentarnego SLD. W latach 1997–2001 był wiceprzewodniczącym Komisji Spraw Zagranicznych i przewodniczącym Stałej Delegacji Sejmu i Senatu do Zgromadzenia Unii Zachodnioeuropejskiej. W 2000 został przewodniczącym Podkomisji ds. Stosunków Transatlantyckich w Zgromadzeniu Parlamentarnym NATO, a rok później wiceprzewodniczącym frakcji socjalistycznej w Zgromadzeniu Parlamentarnym NATO.

W 2001 uzyskał mandat senatora z okręgu gdańskiego jako kandydat koalicji Sojusz Lewicy Demokratycznej – Unia Pracy[2]. 20 października tego samego roku wybrano go na urząd Marszałka Senatu. Był członkiem komitetu wyborczego Włodzimierza Cimoszewicza w wyborach prezydenckich w 2005. W wyborach parlamentarnych w tym samym roku ponownie ubiegał się o mandat senatora, nie został jednak ponownie wybrany. 1 czerwca 2008 został wiceprzewodniczącym SLD, pełnił tę funkcję do 28 kwietnia 2012. W 2009 i w 2014 był liderem pomorskiej listy SLD-UP w wyborach do Parlamentu Europejskiego, nie uzyskał mandatu eurodeputowanego.

W ramach działalności społecznej w 1992 zainicjował powstanie Klubu Współczesnej Myśli Politycznej w Gdańsku[3], któremu następnie przewodniczył.

Wyniki wyborczeEdytuj

Wybory Komitet wyborczy Organ Okręg Wynik
1989 Polska Zjednoczona Partia Robotnicza Senat I kadencji woj. warszawskie 160 756 (14,70%) [4]
1991 Sojusz Lewicy Demokratycznej Sejm I kadencji nr 22 23 249 (4,72%) [5]
1993 Sojusz Lewicy Demokratycznej Sejm II kadencji nr 11 51 567 (9,38%) [6]
1997 Sojusz Lewicy Demokratycznej Sejm III kadencji nr 11 71 222 (12,49%) [7]
2001 KKW Sojusz Lewicy Demokratycznej – Unia Pracy Senat V kadencji nr 24 122 654 (33,56%) [8]
2005 Sojusz Lewicy Demokratycznej Senat VI kadencji nr 24 69 147 (19,78%) [9]
2009 KKW Sojusz Lewicy Demokratycznej – Unia Pracy Parlament Europejski VII kadencji nr 1 42 915 (8,90%) [10]
2014 KKW Sojusz Lewicy Demokratycznej – Unia Pracy Parlament Europejski VIII kadencji nr 1 23 187 (5,05%) [11]

OdznaczeniaEdytuj

Życie prywatneEdytuj

Żonaty z Anną Ochab, córką Edwarda Ochaba. Ma córkę Aleksandrę i syna Feliksa.

PublikacjeEdytuj

  • Rola Stanów Zjednoczonych w remilitaryzacji Niemiec Zachodnich, Wydawnictwo MON, Warszawa 1964.
  • Szkice o polityce zagranicznej Stanów Zjednoczonych, Książka i Wiedza, Warszawa 1968.
  • Demokracja po amerykańsku: prześladowania Komunistycznej Partii Stanów Zjednoczonych, Książka i Wiedza, Warszawa 1969.
  • Amerykanie w Berlinie Zachodnim. Polityka Stanów Zjednoczonych wobec Berlina Zachodniego, Czytelnik, Warszawa 1972.
  • Podział i zjednoczenie Niemiec w dyplomacji Wielkiej Czwórki, Śląsk, Katowice 1972.
  • Interesy USA na Bliskim Wschodzie, Iskry, Warszawa 1973.
  • Pół wieku dyplomacji amerykańskiej 1898–1945, PWN, Warszawa 1974.
  • Polacy w zaraniu Stanów Zjednoczonych, tom 309 serii wydawniczej Omega, Wiedza Powszechna, Warszawa 1977.
  • Pierwsi polscy podróżnicy w Stanach Zjednoczonych, Krajowa Agencja Wydawnicza, Warszawa 1980.
  • Roosevelt a sprawa polska 1939–1945, Książka i Wiedza, Warszawa 1983, ISBN 978-83-05-11220-8.
  • Ronald Reagan: biografia dokumentacyjna, Krajowa Agencja Wydawnicza, Warszawa 1988.
  • Dramatyczne sześć miesięcy: Od Rządu Tymczasowego RP do Tymczasowego Rządu Jedności Narodowej (styczeń-czerwiec 1945 r.), Wydawnictwo Adam Marszałek, Toruń 1991, ISBN 978-83-85263-03-6.
  • Panie Białego Domu, BGW, Warszawa 1994, ISBN 83-7066-580-2.
  • Dyplomacja Stanów Zjednoczonych (XVIII–XIX W.), Wydawnictwo Adam Marszałek, Toruń 1996, ISBN 83-86803-87-8.
  • Kościuszko Pułaski i inni, Wydawnictwo Adam Marszałek, Toruń 2003, ISBN 978-83-7322-696-8.
  • Prezydenci amerykańscy wobec spraw polskich, Bellona, Warszawa 2003, ISBN 83-11-09585-X.
  • Anegdoty prezydenckie, Bellona, Warszawa 2004, ISBN 978-83-11-09922-7.
  • Z tajników archiwów dyplomatycznych. Stosunki polsko-amerykańskie w latach 1948–1954, Wydawnictwo Adam Marszałek, Toruń 2004, ISBN 978-83-7322-401-8.
  • Prezydenci Stanów Zjednoczonych Ameryki, Iskry, Warszawa 2005, ISBN 83-207-1783-3.
  • Biały dom i jego mieszkańcy, Oficyna Wydawniczo-Poligraficzna „Adam”, Warszawa 2006, ISBN 83-7232-716-5.
  • Droga Stanów Zjednoczonych do mocarstwowości, Wyższa Szkoła Studiów Międzynarodowych, Łódź 2007, ISBN 978-83-60902-72-1.
  • Romanse prezydentów USA, Oficyna Wydawniczo-Poligraficzna „Adam”, Warszawa 2009, ISBN 978-83-7232-835-9.
  • Kim jest Barack Obama?, Oficyna Wydawniczo-Poligraficzna „Adam”, Warszawa 2009, ISBN 978-83-7232-898-4.
  • 400 lat stosunków polsko-amerykańskich, tom I i II, Oficyna Wydawniczo-Poligraficzna „Adam”, Warszawa 2010, ISBN 978-83-7232-844-1.
  • Zamachy na prezydentów USA, Oficyna Wydawniczo-Poligraficzna „Adam”, Warszawa 2010, ISBN 978-83-7232-951-6.
  • Chicago wczoraj i dziś, Branta, Bydgoszcz 2011, ISBN 978-83-61668-38-1.
  • Polityka i Humor, Prószyński Media, Warszawa 2011, ISBN 978-83-7648-908-7.
  • Donald Trump. Pierwszy taki prezydent Stanów Zjednoczonych, Bellona, Warszawa 2019, ISBN 978-83-11-15589-3.
  • Prezydenci USA w XX wieku, Bellona, Warszawa 2022, ISBN 978-83-11-16430-7.

PrzypisyEdytuj

  1. Janusz Symonides: Encyklopedia świat w przekroju 1988. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1988. ISSN 0137-6799.
  2. Informacje na stronie Senatu. [dostęp 2014-12-09].
  3. O NAS. klubwmpg.pomorskie.pl. [dostęp 2019-06-19].
  4. M.P. z 1989 r. nr 21, poz. 150
  5. M.P. z 1991 r. nr 41, poz. 288
  6. M.P. z 1993 r. nr 50, poz. 470
  7. M.P. z 1997 r. nr 64, poz. 620
  8. Serwis PKW – Wybory 2001. [dostęp 2016-10-09].
  9. Serwis PKW – Wybory 2005. [dostęp 2016-10-09].
  10. Serwis PKW – Wybory 2009. [dostęp 2016-10-09].
  11. Serwis PKW – Wybory 2014. [dostęp 2016-10-09].
  12. M.P. z 2015 r. poz. 959
  13. Eesti Vabariigi teenetemärgid (est.). president.ee. [dostęp 2014-12-09].
  14. Past Recipients of Honorary Honours Awards (ang.). opm.gov.mt. s. 2. [dostęp 2014-12-08].
  15. Ordinas „Už nuopelnus Lietuvai” (lit.). prezidente.lt. [dostęp 2014-12-09].

BibliografiaEdytuj