Otwórz menu główne

Dominicantes i communicantes w Polsce

Zgodnie z uchwałą Konferencji Episkopatu Polski, co roku przeprowadzane są badania niedzielnych praktyk religijnych (dominicantes i communicantes). Badania statystyczne są prowadzone od 1980 roku.

Spis treści

Metodologia badańEdytuj

Wskaźnik communicantes oblicza się jako odsetek katolików przyjmujących Komunię św. w trakcie niedzielnej Eucharystii w odniesieniu do ogólnej liczby zobowiązanych. Ostatnie badanie przeprowadzono w dniu 21 października 2017 r. w parafiach katolickich w Polsce[1].

Wskaźnik dominicantes oblicza się jako odsetek katolików uczęszczających na niedzielną Eucharystię w odniesieniu do ogólnej liczby zobowiązanych. Ostatnie badanie przeprowadzono w dniu 21 października 2017 r. w parafiach katolickich w Polsce[1]. Ponieważ wśród osób uczestniczących w niedzielnej mszy św. jest zawsze grupa wiernych, którzy przystępują również do Komunii Świętej, jest możliwość ustalenia drugiego wskaźnika religijności: jest to liczba tych wiernych odniesiona do liczby zobowiązanych, co wyrażone w odsetkach daje wskaźnik communicantes.

Badania wskaźników religijności przeprowadza się raz w roku w wybraną niedzielę października lub listopada. Instytut Statystyki Kościoła Katolickiego SAC przekazuje parafiom, poprzez kurie diecezjalne, kwestionariusz, który powinien być wypełniony dla wszystkich ośrodków sakralnych na terenie parafii. Za zorganizowanie i przeprowadzenie badań odpowiedzialny jest, zgodnie z instrukcją, proboszcz. Organizuje on ekipy osób liczących, którzy we wszystkich wejściach do świątyni zliczają wiernych, przybywających na każdą mszę niedzielną. Ponadto, do kwestionariusza wpisuje się ogólną liczbę wiernych w parafii w celu określenia na jej podstawie liczby zobowiązanych do uczestnictwa w mszy św. niedzielnej, oraz liczbę przystępujących do Komunii Świętej

Dane nie mają charakteru subiektywnego i są niezależne od opinii proboszcza. Kwestionariusze wypełnione w parafiach trafiają poprzez kurie do Instytutu. Dla określenia wiarygodności uzyskiwanych w ten sposób danych, Instytut przeprowadza badania kontrolne w wybranych parafiach, niezależnie od proboszcza.

Badania religijności i częstości praktyk religijnych przeprowadza też Centrum Badania Opinii Społecznej. Wyniki podawane przez CBOS wykazują stabilność religijności i praktyk w ciągu ostatnich 20 lat, ale są to badania deklaracji ankietowanych osób. Badania kościelne nie są wykonywane przez zawodowych socjologów (poza opracowaniem danych), ale dotyczą nie deklaracji, lecz zachowań i są prowadzone na całej populacji, a nie tylko reprezentatywnej próbce.

Wyniki badańEdytuj

 
Wykres Dominicantes i Communicantes w latach 1980-2014

Na przestrzeni ostatnich lat badania wykazują systematyczną, choć dość powolną, tendencję spadkową dominicantes oraz stabilizację communicantes po ok. dwukrotnym wzroście do końca lat 90. XX w., a także znaczne zróżnicowanie regionalne.

Dominicantes i communicantes według latEdytuj

Rok Dominicantes Communicantes
1980 51,0% 7,8%
1981 52,7% 8,1%
1982 57,0% 9,6%
1983 51,2% 8,6%
1984 52,2% 8,9%
1985 49,9% 9,1%
1986 52,9% 10,4%
1987 53,3% 11,1%
1988 48,7% 10,7%
1989 46,7% 9,9%
1990 50,3% 10,7%
1991 47,6% 10,8%
1992 47,0% 14,0%
1993 43,1% 13,0%
1994 45,6% 13,1%
1995 46,8% 15,4%
1996 46,6% 14,5%
1997 46,6% 15,2%
1998 47,5% 17,6%
1999 46,9% 16,3%
2000 47,5% 19,4%
2001 46,8% 16,5%
2002 45,2% 17,3%
2003 46,0% 16,9%
2004 43,2% 15,6%
2005 45,0% 16,5%
2006 45,8% 16,3%
2007 44,2% 17,6%
2008 40,4% 15,3%
2009 41,5% 16,7%
2010 41,0% 16,4%
2011 40,0% 16,1%
2012 40,0% 16,2%
2013 39,1% 16,3%
2014 39,1% 16,3%
2015 39,8% 17,0%
2016 36,7% 16,0%
2017[2] 38,3% 17,0%

Dominicantes i communicantes 2017 według diecezji (w %)Edytuj

 
Dominicantes2014
 
Communicantes2014
Diecezja Dominicantes Communicantes
białostocka 45,2 21,4
bielsko-żywiecka 46,9 19,8
bydgoska 36,1 16,0
częstochowska 33,7 14,7
drohiczyńska 47,0 20,1
elbląska 28,4 13,2
ełcka 32,6 17,6
gdańska 37,3 17,8
gliwicka 37,4 17,1
gnieźnieńska 38,3 17,3
kaliska 45,1 20,6
katowicka 37,0 19,1
kielecka 40,5 18,8
koszalińsko-kołobrzeska 25,6 11,4
krakowska 49,9 19,1
legnicka 28,5 13,3
lubelska 39,0 20,0
łomżyńska 44,0 20,9
łowicka 30,5 14,9
łódzka 24,6 11,6
opolska 43,8 20,8
ordynariat polowy 35,9 15,7
pelplińska 48,5 22,1
płocka 32,1 12,8
poznańska 38,9 19,0
przemyska 59,8 18,2
radomska 39,8 17,0
rzeszowska 64,1 20,7
sandomierska 40,0 16,3
siedlecka 46,8 20,9
sosnowiecka 27,1 11,2
szczecińsko-kamieńska 24,6 11,2
świdnicka 29,6 13,8
tarnowska 71,7 27,6
toruńska 35,0 16,4
warmińska 28,2 13,4
warszawska 27,3 13,9
warszawsko-praska 31,9 15,6
włocławska 35,2 14,4
wrocławska 31,7 14,8
zamojsko-lubaczowska 44,3 22,5
zielonogórsko-gorzowska 29,4 13,3

PrzypisyEdytuj

  1. a b ASEiP 2019 ↓, s. 52.
  2. ASEiP 2019 ↓, s. 34.

BibliografiaEdytuj

  • Instytut Statystyki Kościoła Katolickiego SAC. „Annuarium Statisticum Ecclesiae in Polonia”, s. 55, 2019. Warszawa. 

Linki zewnętrzneEdytuj