Historia Polic
Historia Polic – dzieje miasta na przestrzeni wieków.
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d1/POL_Police_COA.svg/150px-POL_Police_COA.svg.png)
Najwcześniejsze dzieje
edytujW 1260 r. książę zachodniopomorski Barnim I nadał Policom prawa miejskie. Bujny rozwój, usytuowanych tuż przy ujściu Odry zagroził głównemu ośrodkowi Pomorza Zachodniego - Szczecinowi[1]. W celu zahamowania rozwoju Polic, w 1321 r. książę Otton I odebrał miastu prawa miejskie i włączył Police w obręb Szczecina. Prawa miejskie zostały przywrócone dopiero w 1808 r[2][3].
Okres pruski i niemiecki
edytujW latach 1816–1939 w powiecie Randow[4]. W maju 1852 roku powołano Królewskie Ewangelickie Seminarium Nauczycielskie (jego gmach został zniszczony w wyniku działań wojennych w 1944 roku)[5][6]. Na przełomie XIX i XX wieku w Policach istniała stocznia rzeczna. W 1898 r. Police uzyskały kolejowe połączenie ze Szczecinem, prowadzące wówczas do Jasienicy. 12 lat później linię przedłużono do Trzebieży. Powstanie kolei przyczyniło się do rozwoju przemysłu. W roku 1900 miasto zamieszkiwało 4415 osób[5]. W wyniku powodzi z 1909 i 1913 roku podniesiono poziom ulic i rozebrano drewniany most na rzece Łarpi, zastępując go stalowym, a następnie zbudowano utwardzoną drogę do brzegu Odry-Domiąży, skąd kursował prom "Randow" łączący Police ze Stepnicą i Goleniowem[7]. W 1938 r. zbudowana została fabryka benzyny syntetycznej (niem. Hydrierwerke Pölitz). Fabryka miała ogromne znaczenie dla przemysłu wojennego III Rzeszy[8]. 15 października 1939 r. miasto zostało włączone w granice Wielkiego Miasta Szczecina.
Okres II wojny światowej
edytujData nalotu | Liczba samolotów |
Typ samolotów | Lotnictwo |
---|---|---|---|
11 kwietnia 1944 | 52 | Boeing B-17 Flying Fortress[9] | US Air Force |
29 maja 1944 | 224 | B-24[10][11] | US Air Force |
20 czerwca 1944 | 245 | B-24[12][13] | US Air Force |
25 sierpnia 1944 | 169 | Boeing B-17 Flying Fortress[14] | US Air Force |
7 października 1944 | 142 | Boeing B-17 Flying Fortress[15] | US Air Force |
21/22 grudnia 1944 | 207 | Lancaster[16] | RAF |
13/14 stycznia 1945 | 218 | Lancaster[17] | RAF |
8/9 lutego 1945 | 475 | Lancaster[18] | RAF |
Na okres II wojny światowej na podstawie uchwały rządu niemieckiego 15 października 1939 roku Police zostały włączone w obręb Wielkiego Miasta Szczecin. Działała tu wielka fabryka benzyny syntetycznej (niem. Hydrierwerke Pölitz AG). Przy produkcji benzyny syntetycznej pracowało około 30.000 niewolników różnych narodowości (m.in. Polacy, Jugosłowianie, Francuzi, Belgowie)[19]. Na terenie fabryki założono filię obozu koncentracyjnego Stutthof. Fabryka i miasto były kilkakrotnie celem ataków sił powietrznych aliantów.
Dopiero 8/9 lutego 1945, ostatni atak ostatecznie przerwał produkcję benzyny. Ruiny fabryki stoją do dziś i zostały zaadaptowane do zwiedzania[20].
Miasto zostało zdobyte 26 kwietnia 1945 r. wraz ze Szczecinem przez wojska radzieckie (2 Front Białoruski-2 Armia Uderzeniowa-116 Korpus Armijny-321 dywizję piechoty dow. Iwan Fieduński) i polskie a we wrześniu 1946 r. zostało przekazane administracji polskiej, po likwidacji tzw. Enklawy Polickiej. Istnienie Enklawy Polickiej opóźniło powojenną odbudowę i rozwój Polic oraz przyczyniło się do lokalizacji siedziby powiatu ziemskiego w Szczecinie (powiat szczeciński obejmował tereny obecnego powiatu polickiego)[21].
Okres po II wojnie światowej
edytujW 1945 r. Police ponownie stały się samodzielnym miastem, powiększonym w 1954 r. o wieś Mścięcino. W tym czasie osiedlono tu kolonię greckich uchodźców, którzy szukali schronienia w Polsce po greckiej wojnie domowej 1946-1948. Podobnie uczyniono w Zgorzelcu w woj. dolnośląskim. Do 1975 r. Police wchodziły w skład powiatu szczecińskiego[22].
W 1964 r. rozminowano teren na północ od Starego Miasta i rozpoczęto budowę azotowo-fosforowych zakładów nawozów sztucznych, uruchomionych w 1969 r. Działają one do dziś pod nazwą Zakłady Chemiczne Police. Teren pod budowę fabryki zajął m.in. powierzchnię dawnego osiedla Kuźnica, od którego powstała nazwa ulicy, przy której znajduje się fabryka. Dla robotników pracujących w Z.Ch. "Police" powstało osiedle mieszkaniowe Chemik[23].
W 1973 r. przyłączono wieś Jasienica.
Po reformie administracyjnej i likwidacji powiatów w 1975 r. utworzono gminę Police. W 1999 r. po kolejnej reformie Police zostały miastem powiatowym.
Od 2006 roku Szpital Powiatowy w Policach jest częścią szpitala klinicznego SPSK nr 1 Pomorskiej Akademii Medycznej w Szczecinie. Jest to pierwsza placówka szkoły wyższej w historii miasta.
W 2008 r. przyłączono do Polic Osiedle Rzemieślnicze przy ul. Ofiar Stutthofu w Policach-Mścięcinie, które wcześniej znajdowało się w granicach administracyjnych Szczecina.
Status Polic i przynależność państwowa
edytuj
Przypisy
edytuj- ↑ Jan Matura: Historia Polic od czasów najstarszego osadnictwa do II wojny światowej. Wyd. 2. Police: Urząd Gminy w Policach, 2002, s. 68. ISBN 83-914853-5-8. (pol.).
- ↑ Encyklopedia Szczecina. T. II, P-Ż. Szczecin: Uniwersytet Szczeciński, 2000, s. 101. ISBN 83-7241-089-5. (pol.).
- ↑ Jan Matura: Historia Polic od czasów najstarszego osadnictwa do II wojny światowej. Wyd. 2. Police: Urząd Gminy w Policach, 2002, s. 81. ISBN 83-914853-5-8. (pol.).
- ↑ a b Provinz Pommern 1845, s.1 (de); Provinz Pommern 1849, Neuster Zeitungs Atlas, J. Meyer, 1855, s. 1. (de); Preussische Provinz Pommern 1:600000, Geographisches Institut, Heinrich Kiepert, Weimar 1856 s. 1 (de); Karte der historischen preussischen Provinz Pommern 1905 1:600000, Deutsches Verlaghaus Bong & Co, Berlin 1905, s.1 (de)
- ↑ a b Wiesław Gaweł: Gmina Police. Szczecin: PROMOCJA Agencja Wydawniczo-Reklamowa, 1997, s. 41.
- ↑ Police, ul. Kościuszki: Królewskie Ewangelickie Seminarium Nauczycielskie
- ↑ Wiesław Gaweł: Rys historyczny Polic. Police: Gazeta Policka, 1993, s. 16.
- ↑ Encyklopedia Szczecina. T. II, P-Ż. Szczecin: Uniwersytet Szczeciński, 2000, s. 101-102. ISBN 83-7241-089-5. (pol.).
- ↑ Charles McGrew: USAAF Chronology - April, 1944. [dostęp 2009-07-07]. [zarchiwizowane z tego adresu (2008-10-07)]. (ang.).
- ↑ Charles McGrew: USAAF Chronology - Maj, 1944. [dostęp 2009-07-07]. [zarchiwizowane z tego adresu (2008-09-06)]. (ang.).
- ↑ 29 May 1944 Mission #95 Target: Politz. B24.NET. [dostęp 2009-07-07]. [zarchiwizowane z tego adresu (2010-04-16)]. (ang.).
- ↑ Charles McGrew: USAAF Chronology - June, 1944. [dostęp 2009-07-07]. (ang.).
- ↑ 20 June 1944 - Missions #116 & #117 - Targets: Politz & Crepy. [dostęp 2009-07-07]. [zarchiwizowane z tego adresu (4 stycznia 2009)].
- ↑ Charles McGrew: USAAF Chronology - August, 1944. [dostęp 2009-07-07]. (ang.).
- ↑ Charles McGrew: USAAF Chronology - October, 1944. [dostęp 2009-07-07]. [zarchiwizowane z tego adresu (2008-10-07)]. (ang.).
- ↑ RAF Campaign Diary XII. 1944. [w:] Royal Air Force Bomber Command 60th Anniversary [on-line]. Deltaweb International Ltd, UK Crown, 2004. [dostęp 2009-07-07]. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-06-06)]. (ang.).
- ↑ RAF Campaign Diary I. 1945. [w:] Royal Air Force Bomber Command 60th Anniversary [on-line]. Deltaweb International Ltd, UK Crown, 2004. [dostęp 2009-07-07]. [zarchiwizowane z tego adresu (2007-07-06)]. (ang.).
- ↑ RAF Campaign Diary II. 1945. [w:] Royal Air Force Bomber Command 60th Anniversary [on-line]. Deltaweb International Ltd, UK Crown, 2004. [dostęp 2009-07-07]. [zarchiwizowane z tego adresu (2007-06-07)]. (ang.).
- ↑ Jan Matura: Historia Polic od czasów najstarszego osadnictwa do II wojny światowej. Wyd. 2. Police: Urząd Gminy w Policach, 2002, s. 138. ISBN 83-914853-5-8. (pol.).
- ↑ Jan Matura: Historia Polic od czasów najstarszego osadnictwa do II wojny światowej. Wyd. 2. Police: Urząd Gminy w Policach, 2002, s. 140. ISBN 83-914853-5-8. (pol.).
- ↑ Jan Matura: Historia Polic od czasów najstarszego osadnictwa do II wojny światowej. Wyd. 2. Police: Urząd Gminy w Policach, 2002, s. 153-154. ISBN 83-914853-5-8. (pol.).
- ↑ Jan Matura: Powojenne Dzieje Polic 1945 - 2004. Police: Urząd Gminy w Policach, 2004, s. 87-98, 109-120. ISBN 83-916431-2-3. (pol.).
- ↑ Jan Matura: Powojenne Dzieje Polic 1945 - 2004. Police: Urząd Gminy w Policach, 2004, s. 109-120. ISBN 83-916431-2-3. (pol.).
- ↑ Encyklopedia Szczecina. T. II, P-Ż. Szczecin: Uniwersytet Szczeciński, 2000, s. 102. ISBN 83-7241-089-5. (pol.).
- ↑ Atlas historyczny Polski. Wyd. 12 1993. Warszawa / Wrocław: Wydawnictw Kartograficznych im. Eugeniusza Romera, 1993. ISBN 83-7000-016-9. (pol.).
- ↑ Wielki atlas historyczny. Wyd. 3. Warszawa: Demart, 2003. ISBN 83-89239-57-4. (pol.).