Zbigniew Zapasiewicz

polski aktor

Zbigniew Jan Zapasiewicz (ur. 13 września 1934 w Warszawie, zm. 14 lipca 2009 tamże[1]) – polski aktor, reżyser i pedagog[2].

Zbigniew Zapasiewicz
Ilustracja
Zbigniew Zapasiewicz (2008)
Data i miejsce urodzenia 13 września 1934
Warszawa
Data i miejsce śmierci 14 lipca 2009
Warszawa
Zawód aktor, reżyser
Współmałżonek

1. Krystyna Maciejewska,
2. Iwona Słoczyńska,
3. Olga Sawicka.

Lata aktywności 1956–2009
Zespół artystyczny
Teatr Młodej Warszawy
(1955–1957)
Teatr Klasyczny w Warszawie
(1957–1959)
Teatr Współczesny w Warszawie
(1959–1966, 1993–2000)
Teatr Dramatyczny w Warszawie
(1966–1983, 1987–1990)
Teatr Powszechny w Warszawie
(1983–1987, 2000–2009)
Teatr Polski w Warszawie
(1990–1993)
Odznaczenia
Krzyż Wielki Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi Medal 30-lecia Polski Ludowej Złoty Medal „Za zasługi dla obronności kraju” Złoty Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”
Odznaka „Zasłużony Działacz Kultury”
Grób Zbigniewa Zapasiewicza na warszawskim Cmentarzu Komunalnym (d. Wojskowym) na Powązkach, zaprojektowany przez Krzysztofa Ostrzeszewicza
Gwiazda Zbigniewa Zapasiewicza w Alei Gwiazd w Łodzi (2006)

ŻyciorysEdytuj

Do liceum chodził na Żoliborzu[3]. Studia wyższe rozpoczął w 1951 na Wydziale Chemicznym Politechniki Warszawskiej. Przerwał je po roku, po przyjęciu na Wydział Aktorski w PWST. Studiowanie zakończył w 1956, a jego wykładowcami byli, m.in.: Jan Kreczmar, Marian Wyrzykowski, Bohdan Korzeniewski, Zofia Małynicz, Stanisława Perzanowska, Maria i Edmund Wiercińscy[3]. Od 1969 do 1971 był prodziekanem Wydziału Aktorskiego; od 1979 docentem na Wydziale Reżyserii tej uczelni, w latach 1981–1984 dziekanem tego wydziału, a w latach 1984–1987 prodziekanem. W 1992 otrzymał nominację na profesora sztuk teatralnych[4].

Aktorski debiut to rola Ewarysta Galois w Ostatniej nocy według Leopolda Infelda w Teatrze Młodej Warszawy w 1956. Na ekranie zadebiutował w 1963.

Grał kolejno w teatrach: Młodej Warszawy i Klasycznym (1956–1959), Współczesnym (1959–1966), Dramatycznym (1966–1983). Powszechnym (1983–1987). W latach 1987–1990 był dyrektorem naczelnym i artystycznym Teatru Dramatycznego, gdzie m.in. zwolnił z pracy aktora Jerzego Janeczka[5]. Następnie pracował w zespole Teatru Polskiego w Warszawie. W ostatnich latach życia ponownie związał się z Teatrem Powszechnym w Warszawie. Był stałym współpracownikiem krakowskiego Teatru STU.

Dwukrotny laureat Nagrody im. Tadeusza Boya-Żeleńskiego, za wybitne kreacje aktorskie (1973) oraz za kreacje aktorskie w „Kosmosie” Witolda Gombrowicza w reżyserii Jerzego Jarockiego w Teatrze Narodowym i „Zapasiewicz gra Becketta” w Teatrze Powszechnym w reżyserii Antoniego Libery (2006).

Jako aktor był współpracownikiem Teatru Polskiego Radia[6].

Życie prywatneEdytuj

Syn Zbigniewa Zapasiewicza, lewicującego działacza społecznego i Marii z domu Kreczmar, nauczycielki matematyki[3]. Jego rodzina była związana z teatrem: wujek Jan Kreczmar był aktorem, a wujek Jerzy Kreczmar – reżyserem teatralnym.

Zapasiewicz był żonaty trzy razy z aktorkami: Krystyną Maciejewską, Iwoną Słoczyńską (później przyjęła nazwisko Sydor) i Olgą Sawicką[7].

Zmarł na raka wątroby. Zgodnie z jego ostatnią wolą urna z jego prochami została pogrzebana 22 lipca 2009 w Alei Zasłużonych na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie (kwatera BII30-tuje-1)[8].

FilmografiaEdytuj

Odznaczenia, nagrody i wyróżnieniaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. E-teatr: Zbigniew Zapasiewicz nie żyje (pol.). wiadomosci.onet.pl. [dostęp 2009-07-14].
  2. Zapasiewicz Zbigniew, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2018-09-04].
  3. a b c Zbigniew Zapasiewicz: W masce cynika, www.rp.pl [dostęp 2021-07-19] (pol.).
  4. Zbigniew Jan Zapasiewicz, [w:] baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI) [online] [dostęp 2021-07-18].
  5. Droga: Jerzy Janeczek kiedyś i dziś – Życie zaczęło mu się walić. aleseriale.pl. [dostęp 2021-07-18].
  6. Zbigniew Zapasiewicz, [w:] Encyklopedia teatru polskiego (osoby). [online] [dostęp 2021-04-09].
  7. Wirtualna Polska Media S.A, Zbigniew Zapasiewicz: kiedy postawiono mu diagnozę, było już za późno, film.wp.pl, 14 lipca 2017 [dostęp 2021-07-19] (pol.).
  8. Wyszukiwarka cmentarna – Warszawskie cmentarze.
  9. Układanie życia w bazie filmpolski.pl
  10. M.P. z 2010 r. nr 8, poz. 74.
  11. M.P. z 2001 r. nr 21, poz. 340 – pkt 2.
  12. Odznaczenia dla wybitnych twórców i działaczy kultury. „Dziennik Polski”. Nr 175 (9456), s. 2, 26 lipca 1974. 
  13. Pogrzeb Zbigniewa Zapasiewicza (pol.). 2009-07-22. s. mk.gov.pl. [dostęp 2009-08-09].
  14. Dziennik Polski, r. XXXVI, nr 156 (11212), s. 2.
  15. Wielki Splendor – nagrody Teatru Polskiego Radia wręczone. Polskie Radio SA, 2008-12-01. [dostęp 14 maja 2012].
  16. Warszawa. Gala na 80-lecie Polskiego Radia.. e-teatr.pl. [dostęp 2013-10-27].
  17. Dziennik Polski, r. XXV, nr 169 (7905), s. 3.
  18. Zbigniew Zapasiewicz. „Nowiny”, s. 8, nr 192 z 6–7 września 1980. 
  19. Laureat w kategorii Teatr 2006 (pol.). norwid.mazovia.pl. [dostęp 2015 01 10].

Linki zewnętrzneEdytuj