Otwórz menu główne

Liga Mistrzów w piłce siatkowej

Liga Mistrzów w piłce siatkowej CEV (ang. CEV Volleyball Champions League - Men) – międzynarodowe, klubowe rozgrywki siatkarskie, utworzone z inicjatywy Europejskiej Konfederacji Piłki Siatkowej (CEV) w 2000 i regularnie (co sezon) prowadzone przez tę organizację od edycji 2000/2001 w ramach europejskich pucharów, przeznaczone dla najlepszych męskich drużyn klubowych (zajmujących czołowe miejsca w europejskich ligach krajowych). Najważniejsze oraz najbardziej prestiżowe klubowe zmagania siatkarskie na "starym kontynencie", które zastąpiły - rozgrywany od sezonu 1959/1960 do 1999/2000 - Puchar Europy Mistrzów Klubowych (PEMK).

Liga Mistrzów
Champions League
Volleyball current event.svg 2018/2019
Dyscyplina Piłka siatkowa
Organizator rozgrywek CEV
Data założenia 1960
Założyciel FIVB
Poprzednia nazwa Puchar Europy Mistrzów Klubowych
Sponsor tytularny DenizBank
Rozgrywki
Liczba drużyn 20
Zwycięzcy
Pierwszy zwycięzca Rosja CSKA Moskwa
Obecny zwycięzca Włochy Cucine Lube Civitanova
Najwięcej zwycięstw Rosja CSKA Moskwa (13)
Strona internetowa

HistoriaEdytuj

Pomysł stworzenia europejskich rozgrywek klubowych powstał w wyniku zyskiwania coraz większej popularności piłkarskiego Pucharu Europy Mistrzów Krajowych rozgrywanego od 1955 roku. Z inicjatywą wyszli polscy działacze oraz polski dziennik "Przegląd Sportowy", który ufundował nagrodę. Projekt regulaminu rozgrywek o nazwie Puchar Europy Mistrzów Klubowych (PEMK) przedstawiony został na Kongresie FIVB 4 października 1959 r. Odpowiedzialna za prowadzenie rozgrywek została Komisja Pucharu Europy, na której czele stanął ówczesny wiceprezes PZPS - Benedykt Menel. W połowie lat 60. Komisja Pucharu Europy zmieniła nazwę na Komisję Europejską, następnie na Federację Europejską, z której w 1972 roku powstała Europejska Konfederacja Piłki Siatkowej (CEV). Rozgrywki o Puchar Europy Mistrzów Krajowych po raz pierwszy rozegrane zostały w sezonie 1959/1960[1].

W sezonie 1995/1996 doszło do reformy rozgrywek. Postanowiono, że po fazie kwalifikacyjnej drużyny rywalizować będą w grupach liczących po 8 zespołów. Z każdej grupy awansować będą po dwie najlepsze drużyny, po czym rozgrywany będzie turniej finałowy składający się z półfinałów, meczu o 3. miejsce i finału. Pojawiło się określenie Liga Mistrzów, które odnosić się miało do piłkarskiego odpowiednika tych rozgrywek[2].

W 2000 roku Europejska Konfederacja Piłki Siatkowej zlikwidowała Puchar Europy Mistrzów Klubowych, a w jego miejsce powstała Liga Mistrzów (ang. European Champions League). Pierwszą rundę stanowi faza grupowa, następnie rozgrywana jest faza play-off, po której odbywa się turniej finałowy na zasadach takich samych jak w poprzednich sezonach. W 2001 roku CEV podpisała z firmą Indesit umowę o miano głównego i tytularnego sponsora męskiej Ligi Mistrzów, na mocy której w sezonach 2001/2002-2009/2010 nosiła ona oficjalną nazwę Indesit European Champions League (IECL).

Triumfatorzy i uczestnicy Final FourEdytuj

Sezon Miejsce finału 1. miejsce 2. miejsce 3. miejsce 4. miejsce
Puchar Europy Mistrzów Klubowych
1960   Moskwa
  Bukareszt
  CSKA Moskwa   Rapid Bukareszt   Lewski Sofia
  AZS-AWF Warszawa
1961   Moskwa
  Bukareszt
  Rapid Bukareszt   CSKA Moskwa   Minior Dimitrowo
  Dukla Kolin
1962   Moskwa
  Bukareszt
  CSKA Moskwa   Rapid Bukareszt
1962/1963   Moskwa
  Bukareszt
  Rapid Bukareszt   CSKA Moskwa   CDNA Sofia
  Legia Warszawa
1963/1964   Lipsk
  Zagrzeb
  SC Lipsk   HAOK Mladost Zagrzeb   Dukla Kolin
  Minior Pernik
1964/1965   Bruksela[3]   Rapid Bukareszt   Minior Pernik
1965/1966   Bukareszt[3]   Dinamo Bukareszt   Rapid Bukareszt   Dukla Kolin
  CSKA Moskwa
1966/1967   Bukareszt[3]   Dinamo Bukareszt   Rapid Bukareszt   Rudá hvězda Praha
  SC Lipsk
1967/1968   La Louvière[3]   Spartak Brno   Dinamo Bukareszt   Legia Warszawa
  Steaua Bukareszt
1968/1969   Sofia
  Bukareszt
  CSKA Sofia   Steaua Bukareszt   Zbrojovka Zetor Brno
  SC Lipsk
1969/1970   Ałma-Ata
  Brno
  Burewiestnik Ałma-Ata   Zetor Zbrojovka Brno   Csepel SC
1970/1971   Bruksela[3]   Burewiestnik Ałma-Ata   Zetor Zbrojovka Brno   CSKA Sofia
  SC Lipsk
1971/1972   Bruksela   Zetor Zbrojovka Brno   Delta Lloyd AMVJ Amstelveen   Ruini Florencja
1972/1973   Deurne   CSKA Moskwa   Resovia   Rudá hvězda Praha
1973/1974   Paryż   CSKA Moskwa   Dinamo Bukareszt   SC Lipsk   Starlift Blokkeer Rijswijk
1974/1975   Amstelveen   CSKA Moskwa   Zetor Zbrojovka Brno   SC Lipsk   Slawia Sofia
1975/1976   Bruksela   VK Dukla Liberec   Slawia Sofia   Spartak Subotica   Resovia
1976/1977   Pieksämäki   CSKA Moskwa   Dinamo Bukareszt   CSKA Sofia   Wardar Skopje
1977/1978   Bazylea   Płomień Milowice   Starlift Blokkeer Rijswijk   Aero Odolena Voda   Boronkay Stambuł
1978/1979   Bruksela   Červená hviezda Bratysława   Steaua Bukareszt   Płomień Milowice   Pieksämäen NMKY
1979/1980   Ankara   Klippan Turyn   Červená hviezda Bratysława   Eczacıbaşı Stambuł   Pieksämäen NMKY
1980/1981   Palma de Mallorca   Dinamo Bukareszt   CSKA Moskwa   Gwardia Wrocław   Pieksämäen NMKY
1981/1982   Paryż   CSKA Moskwa   Robe di Kappa CUS Turyn   Dinamo Bukareszt   Olympiakos Pireus
1982/1983   Parma   CSKA Moskwa   AS Cannes   Santal Parma   Son Amar Palma
1983/1984   Bazylea   Santal Parma   HAOK Mladost Zagrzeb   VK Dukla Liberec   AS Cannes
1984/1985   Bruksela   Santal Parma   HAOK Mladost Zagrzeb   CSKA Sofia   Rudá hvězda Praha
1985/1986   Parma   CSKA Moskwa   Santal Parma   Brother Martinus Amstelveen   Rudá hvězda Praha
1986/1987   ’s-Hertogenbosch   CSKA Moskwa   Panini Modena   Brother Martinus Amstelveen   CSKA Sofia
1987/1988   Lorient   CSKA Moskwa   Panini Modena   Brother Martinus Amstelveen   CSKA Sofia
1988/1989   Ateny   CSKA Moskwa   Panini Modena   Vojvodina Nowy Sad   Hamburger SV
1989/1990   Amstelveen   Pallavolo Modena   AS Fréjus   CV Palma Majorka   CSKA Sofia
1990/1991   Modena   CSKA Moskwa   Pallavolo Parma   Pallavolo Modena   AS Cannes
1991/1992   Ateny   Messagero Rawenna   Olympiakos Pireus   CSKA Moskwa   AS Cannes
1992/1993   Ateny   Messagero Rawenna   Pallavolo Parma   Olympiakos Pireus   Maes Pils Zellik
1993/1994   Bruksela   Porto Rawenna   Pallavolo Parma   Maes Pils Zellik   Olympiakos Pireus
1994/1995   Wiedeń   Sisley Treviso   Edilcuoghi Rawenna   Olympiakos Pireus   Maes Pils Zellik
1995/1996   Bolonia   Las Daytona Modena   ASV Dachau   Vojvodina Nowy Sad   Sisley Treviso
1996/1997   Wiedeń   Las Daytona Modena   Noliko Maaseik   HAOK Mladost Zagrzeb   Sisley Treviso
1997/1998   Nowy Sad   Casa Modena Unibon   Unicaja Almería   Paris UC   HAOK Mladost Zagrzeb
1998/1999   Almería   Sisley Treviso   Noliko Maaseik   VfB Friedrichshafen   Biełogorje-Dinamo Biełgorod
1999/2000   Villorba   Sisley Treviso   VfB Friedrichshafen   Noliko Maaseik   Bayernwerk Wiedeń
Liga Mistrzów
2000/2001   Paryż   Paris Volley   Sisley Treviso   Ford per il Bambino Gesù Roma   Olympiakos Pireus
2001/2002   Opole   Lube Banca Marche Macerata   Olympiakos Pireus   Iraklis Saloniki   ZAKSA Kędzierzyn-Koźle
2002/2003   Mediolan   Lokomotiw-Biełogorje Biełgorod   Kerakoll Modena   ZAKSA Kędzierzyn-Koźle   Paris Volley
2003/2004   Biełgorod   Lokomotiw-Biełogorje Biełgorod   Iskra Odincowo   Tours VB   Iraklis Saloniki
2004/2005   Saloniki   Tours VB   Iraklis Saloniki   Lokomotiw-Biełogorje Biełgorod   VfB Friedrichshafen
2005/2006   Rzym   Sisley Treviso   Iraklis Saloniki   Lokomotiw-Biełogorje Biełgorod   Dinamo Moskwa
2006/2007   Moskwa   VfB Friedrichshafen   Tours VB   Dinamo Moskwa   Lube Banca Marche Macerata
2007/2008   Łódź   Zenit Kazań   Copra Piacenza   PGE Skra Bełchatów   Sisley Treviso
2008/2009   Praga   Itas Diatec Trentino   Iraklis Saloniki   Iskra Odincowo   Lube Banca Marche Macerata
2009/2010   Łódź   Trentino BetClic   Dinamo Moskwa   PGE Skra Bełchatów   ACH Volley Bled
2010/2011   Bolzano   Trentino BetClic   Zenit Kazań   Dinamo Moskwa   Jastrzębski Węgiel
2011/2012   Łódź   Zenit Kazań   PGE Skra Bełchatów   Trentino PlanetWin365   Arkas Spor Izmir
2012/2013   Omsk   Lokomotiw Nowosybirsk   Bre Banca Lannutti Cuneo   Zenit Kazań   ZAKSA Kędzierzyn-Koźle
2013/2014   Ankara   Biełogorje Biełgorod   Halkbank   Jastrzębski Węgiel   Zenit Kazań
2014/2015   Berlin   Zenit Kazań   Asseco Resovia   Berlin Recycling Volleys   PGE Skra Bełchatów
2015/2016   Kraków   Zenit Kazań   Diatec Trentino   Cucine Lube Civitanova   Asseco Resovia
2016/2017   Rzym   Zenit Kazań   Sir Sicoma Colussi Perugia   Cucine Lube Civitanova   Berlin Recycling Volleys
2017/2018   Kazań   Zenit Kazań   Cucine Lube Civitanova   Sir Sicoma Colussi Perugia   ZAKSA Kędzierzyn-Koźle
2018/2019   Berlin   Cucine Lube Civitanova   Zenit Kazań   Sir Sicoma Colussi Perugia
  PGE Skra Bełchatów

Gospodarze Ligi Mistrzów od 2001Edytuj

Gospodarze Państwa (Lata)
5   Polska (2002, 2008, 2010, 2012, 2016)
4   Włochy (2003, 2006, 2011, 2017)
4   Rosja (2002, 2007, 2013, 2018)
1   Francja (2001)
  Grecja (2005)
  Czechy (2009)
  Turcja (2014)
  Niemcy (2015)

TriumfatorzyEdytuj

System rozgrywekEdytuj

Na przestrzeni lat zarówno sam system rozgrywek, jak i liczba klubów biorących udział w poszczególnych etapach siatkarskiej Ligi Mistrzów, a także sposób kwalifikowania się do każdego z nich, kilkakrotnie ulegały zmianom.
Początkowo, w fazie grupowej występowało 12 drużyn (dwie 6-zespołowe grupy), później 16 (cztery 4-zespołowe grupy), następnie 20 (pięć 4-zespołowych grup), 24 (cztery 6-zespołowe grupy), zaś obecnie 24 (sześć 4-zespołowych grup).
Od samego początku decydujące rozstrzygnięcia zapadały podczas 4-drużynowego turnieju finałowego (tzw. Final Four). Do sezonu 2002/2003 kwalifikowały się do niego – drogą rywalizacji sportowej – cztery najlepsze kluby wcześniejszych faz (tj. rundy grupowej i ćwierćfinałów), a funkcję gospodarza CEV powierzała jednemu z nich. Począwszy od sezonu 2003/2004 pewne miejsce w Final Four ma z góry jedna z ekip uczestniczących w fazie grupowej, która nie musi po jej zakończeniu kontynuować bojów w play-offach (pierwotnie jedno-, zaś od edycji 2004/2005 – dwustopniowych). W zamian, to na barki jej działaczy spada obowiązek zorganizowania turnieju „finałowej czwórki” (od sezonu 2003/2004 gospodarza Finał Four można wyznaczać, więc długo wcześniej).

Reforma 2007/2008Edytuj

Pod koniec 2006 CEV postanowiła zreformować wszystkie siatkarskie rozgrywki pucharowe zarówno kobiet, jak i mężczyzn od sezonu 2007/2008. Planowane zmiany dotknęły również męską Ligę Mistrzów, w której postanowiono ponownie zredukować liczbę uczestników do 20 ekip (ostatecznie jednak pozostawiono ich 24) oraz ustalić maksymalną ilość reprezentantów danej federacji w niej do trzech.
W związku z tym, w lutym 2007 CEV ogłosiła swój autorski klubowy ranking krajowych federacji siatkarskich (osobny dla kobiet i mężczyzn). Tworzony jest on na podstawie wyników uzyskanych przez poszczególne drużyny klubowe w poprzednich sezonach. Za każde zwycięstwo w pojedynczym meczu, wyjście z grupy, czy awans do kolejnej rundy przyznawane zostają punkty (wraz z ewentualnymi bonusami), które po zsumowaniu tworzą współczynnik danej federacji. Im wyższy współczynnik, tym wyższą pozycję w owym rankingu zajmuje dane państwo. Zajmowana pozycja określa natomiast liczbę zespołów, które może wystawić w następnym sezonie w konkretnych europucharach (w tym Lidze Mistrzów) każda federacja.
Ranking ma za zadanie usystematyzować zasady kwalifikacji do europejskich pucharów oraz sprawić, by stały się one czytelne dla wszystkich zainteresowanych i bardziej przewidywalne.
Ustalono również, iż do Ligi Mistrzów każda federacja obowiązkowo musi zgłosić mistrza kraju, zaś w przypadku gdy dysponuje większą liczbą miejsc (tj. dwoma lub trzema) sama może zdecydować o kryteriach obsady (zdobywca krajowego pucharu, bądź kolejne drużyny w ligowej tabeli).

PrzypisyEdytuj

  1. K. Mecner: 80 lat polskiej siatkówki. s. 206.
  2. K. Mecner: 80 lat polskiej siatkówki. s. 208.
  3. a b c d e Miejsce rozegrania trzeciego meczu.

Zobacz teżEdytuj

BibliografiaEdytuj