Janusz Gajos

polski aktor

Janusz Jerzy Gajos (ur. 23 września 1939 w Dąbrowie Górniczej) – polski aktor teatralny i filmowy; profesor sztuk teatralnych, doktor honoris causa łódzkiej szkoły filmowej, uznawany za jednego z najwybitniejszych polskich aktorów, pedagog i fotograf.

Janusz Gajos
Ilustracja
Janusz Gajos, 2008
Imię i nazwisko Janusz Jerzy Gajos
Data i miejsce urodzenia 23 września 1939
Dąbrowa Górnicza
Zawód aktor, pedagog
Współmałżonek

(1) Zoja Gajos; (2) Ewa Miodyńska; (3) Barbara Nabiałczyk; (4) Elżbieta Brożek

Lata aktywności od 1964
Zespół artystyczny
Teatr Narodowy w Warszawie
Odznaczenia
Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi Złoty Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”
Faksymile
Odcisk dłoni i podpis J. Gajosa w Alei Gwiazd w Międzyzdrojach
Gwiazda w łódzkiej Alei Gwiazd
Janusz Gajos z prezydentem Bronisławem Komorowskim, 17 stycznia 2011
Janusz Gajos (trzeci z prawej) w sztuce „Garderobiany” Ronalda Harwooda w reżyserii Adama Sajnuka, spektakl Teatru Narodowego w Warszawie (2020)

Laureat wielu nagród i wyróżnień, w tym nagród publiczności oraz odznaczeń. Jest sześciokrotnym laureatem prestiżowej filmowej nagrody „Orły” oraz nagród przyznawanych przez jury festiwalu Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni. Laureat pięciu Wiktorów i jednego Super Wiktora- nagród którymi honorowane są wybitne osobowości małego ekranu[1]. Na 40. Festiwalu Filmów Polskich w Gdyni uhonorowany Diamentowymi Lwami – nagrodą dla najlepszego aktora czterdziestolecia[2]. Kawaler Orderu Odrodzenia Polski II klasy, odznaczony Złotym Medalem ''Zasłużony Kulturze Gloria Artis''.

ŻyciorysEdytuj

W jedenastym roku życia zamieszkał wraz z rodzicami w Będzinie, gdzie ukończył szkołę podstawową, zdał maturę w III Liceum Ogólnokształcącym (1957). Zawodu aktora uczył się w Teatrze Dzieci Zagłębia pod opieką Jana Dormana, kilkakrotnie starając się o przyjęcie do Szkół Teatralnych w Łodzi i Krakowie, ciągle bez powodzenia. Odbył służbę wojskową (1960–1961).

Studiował na Wydziale Aktorskim PWSFTiT w Łodzi (1961–1965), dyplom uzyskał w roku 1971. Debiutował w filmie Marii Kaniewskiej Panienka z okienka (1964) w roli Pietrka. Jako aktor występował w Teatrze im. Stefana Jaracza w Łodzi, od 1970 w teatrach warszawskich (Komedia, Polski, Kwadrat i Dramatyczny), Teatrze Powszechnym w Warszawie (od 1985), Teatrze Narodowym w Warszawie (2003) oraz w spektaklach Teatru Telewizji. W 2003 został wykładowcą PWSFTiT w Łodzi, a w 2006 członkiem rady programowej Fundacji Centrum Twórczości Narodowej. Występował w roli Tureckiego w odcinkach Kabaretu Olgi Lipińskiej oraz w skeczach telewizyjnego programu specjalnego Kabaretu Dudek pt. W telewizyjnej kawiarni.

Zajmuje się również fotografią, pierwszą wystawę swoich zdjęć zorganizował w Katowicach (2002).

W 2008 otrzymał tytuł profesora sztuk teatralnych[3]. 7 października 2016 został uhonorowany tytułem doktora honoris causa Państwowej Wyższej Szkoły Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej im. Leona Schillera w Łodzi[4].

Został członkiem honorowego komitetu poparcia Bronisława Komorowskiego przed przyspieszonymi wyborami prezydenckimi 2010[5] oraz przed wyborami prezydenckimi w Polsce w 2015 roku[6].

Życie prywatneEdytuj

Czterokrotnie żonaty: z Zoją; z aktorką Ewą Miodyńską; z realizatorką telewizyjną Barbarą Nabiałczyk, z którą ma jedyną córkę (Agatę); obecnie z Elżbietą Brożek[7].

Nagrody i odznaczeniaEdytuj

FilmografiaEdytuj

DubbingEdytuj

Spektakle Teatru TelewizjiEdytuj

Wystawy fotograficzneEdytuj

  • 2002: Wystawa w Galerii Akwarela w Pałacu Młodzieży – Katowice
  • 2004: Wystawa w Galerii Sztuki Katarzyny Napiórkowskiej – Warszawa
  • 2008: Wystawa pt. „Trochę teatru” w Galerii Sztuki Krystyny Napiórkowskiej – Warszawa
  • 2008: Wystawa na X Festiwalu Nauki i Sztuki – Siedlce
  • 2008: Wystawa na X Polkowickich Dniach Teatru

PrzypisyEdytuj

  1. Janusz Gajos | wystawa fotografii, Punkt Informacji Kulturalnej - Poznań, 31 maja 2019 [dostęp 2020-07-18] (pol.).
  2. Diamentowe Lwy w Gdyni przyznane! Gajos, Barańska i "Noce i Dnie" triumfują, wpolityce.pl [dostęp 2021-03-11].
  3. M.P. z 2008 r. nr 35, poz. 314
  4. Janusz Gajos doktorem h.c. Szkoły Filmowej w Łodzi, rp.pl, 7 października 2016 [dostęp 2016-10-07] [zarchiwizowane z adresu 2016-10-08].
  5. Komitet poparcia Bronisława Komorowskiego, onet.pl, 16 maja 2010 [dostęp 2014-04-26] [zarchiwizowane z adresu 2014-08-01].
  6. Barbara Sowa, Kto wszedł do komitetu poparcia Komorowskiego, a kto z niego wypadł? Cała lista, Dziennik.pl, 16 marca 2015 [dostęp 2015-03-21].
  7. Tygodnik Życie na Gorąco nr 34, 21 sierpnia 2014, s. 35.
  8. Odznaczenia dla wybitnych twórców i działaczy kultury. „Dziennik Polski”. Nr 175 (9456), s. 2, 26 lipca 1974. 
  9. M.P. z 2003 r. nr 6, poz. 81 – pkt 3.
  10. Medale „Gloria Artis” dla Kabaretu Pod Egidą, teatry.art.pl, 17 kwietnia 2007 [zarchiwizowane z adresu 2012-01-11].
  11. Prezydent odznaczył ludzi kultury. prezydent.pl, 17 stycznia 2011. [dostęp 2011-03-03].
  12. Znamy nazwisko pierwszego Laureata. [dostęp 2016-03-04].
  13. Polskie nagrody filmowe. [dostęp 2016-03-07].
  14. a b c Zbigniew Dolny: Rok 1968 (pol.). Polski-dubbing.pl, 2008-04-20. [dostęp 2021-06-08].
  15. Dezerter: Córka d’Artagnana (La fille de d’Artagnan); 1994 (pol.). Polski-dubbing.pl, 2008-03-16. [dostęp 2021-06-08].
  16. Opowieści Hollywoodu – Christopher Hampton. e-teatr.pl. [dostęp 2013-11-06].
  17. Saksofon | Izabella Cywińska, ninateka.pl [dostęp 2021-04-17].

BibliografiaEdytuj

Linki zewnętrzneEdytuj