Okręgi wyborcze w Polsce (1935–1939)

Okręgi wyborcze w Polsce (1935–1939) – 104 okręgi wyborcze wprowadzone w II Rzeczypospolitej mocą Ustawy z 8 lipca 1935 r. Ordynacja wyborcza do Sejmu.

Ustawa z 8 lipca 1935 r. Ordynacja wyborcza do Sejmu, wprowadzała w porównaniu do starej ordynacji wyborczej z 28 lipca 1922 r. inną liczbę posłów, oraz liczbę okręgów wyborczych. Artykuł 1 ordynacji stwierdzał, że sejm będzie składał się z 208 posłów. Natomiast artykuł 6. pkt. 1. dzielił Polskę na 104 okręgi wyborcze, a na każdy okręg wyborczy przypadały 2 mandaty poselskie. Okręg wyborczy mógł obejmować jeden lub kilka powiatów. W przypadku największych miast, były one dzielone na kilka okręgów. W tym przypadku okręgi obejmowały obszar jurysdykcji kilku komisariatów Policji Państwowej.

Spis okręgów wyborczych został zawarty w załączniku do Ustawy.

Głosowanie według procedur przyjętych w wyżej wspomnianej ustawie, przeprowadzono dwa razy: 8 września 1935 r. i 6 listopada 1938 r.

Lista okręgów wyborczych w wyborach do sejmuEdytuj

Nr Siedziba OKW Obszar
1 Warszawa Komisariaty Policji Państwowej: I, II, XII, XXVI
2 Warszawa Komisariaty Policji Państwowej: III, IV, V
3 Warszawa Komisariaty Policji Państwowej: VI, VII, XIX, XXII
4 Warszawa Komisariaty Policji Państwowej: VIII, XI, XVI, XXIII
5 Warszawa Komisariaty Policji Państwowej: IX, X, XIII, XX, XXI
6 Warszawa powiat: prasko-warszawski miejski
7 Warszawa powiat: warszawski
8 Pułtusk powiaty: pułtuski, radzymiński, mińsko-mazowiecki
9 Mława powiaty: mławski, ciechanowski, przasnyski, makowski
10 Sierpc powiaty: sierpecki, rypiński, lipnowski
11 Włocławek powiaty: włocławski, nieszawski, kutnowski
12 Płock powiaty: płocki, płoński, gostyniński
13 Łowicz powiaty: łowicki, sochaczewski, błoński
14 Skierniewice powiaty: skierniewicki, grójecki, rawsko-mazowiecki
15 Łódź Komisariaty Policji Państwowej: II, III, V
16 Łódź Komisariaty Policji Państwowej: I, IV, VI, VII, X
17 Łódź Komisariaty Policji Państwowej: VIII, IX, XI, XII, XIII, XIV
18 Łódź powiaty: łódzki, łęczycki
19 Koło powiaty: kolski, koniński
20 Kalisz powiaty: kaliski, turecki
21 Sieradz powiaty: sieradzki, łaski
22 Piotrków powiaty: piotrkowski, brzeziński
23 Radomsko powiaty: radomszczański, wieluński
24 Kielce powiaty: kielecki, włoszczowski
25 Częstochowa powiaty: częstochowski miejski, częstochowski
26 Zawiercie powiaty: zawierciański, olkuski
27 Sosnowiec powiaty: sosnowiecki miejski, będziński
28 Jędrzejów powiaty: jędrzejowski, miechowski, pińczowski
29 Sandomierz powiaty: sandomierski, stopnicki
30 Opatów powiaty: opatowski, iłżecki
31 Końskie powiaty: konecki, opoczyński
32 Radom powiaty: radomski miejski, radomski, kozienicki
33 Lublin powiaty: lubelski miejski, lubelski
34 Puławy powiaty: puławski, janowski
35 Zamość powiaty: zamojski, biłgorajski, tomaszowski
36 Chełm powiaty: chełmski, krasnystawski, hrubieszowski
37 Biała Podlaska powiaty: bialski, włodawski, radzyński
38 Łuków powiaty: łukowski, garwoliński, lubartowski
39 Siedlce powiaty: siedlecki, sokołowski, węgrowski
40 Białystok powiaty: białostocki miejski, białostocki, szczuczyński
41 Ostrów Mazowiecka powiaty: ostrowski, wysoko-mazowiecki, bielski
42 Łomża powiaty: łomżyński, ostrołęcki
43 Suwałki powiaty: suwalski, augustowski, sokólski
44 Grodno powiaty: grodzieński, wołkowyski
45 Wilno Komisariaty Policji Państwowej: I, II, VI oraz miasto Nowa Wilejka
46 Wilno Komisariaty Policji Państwowej: III, IV, V
47 Wilno powiaty: wileńsko-trocki bez miasta Nowa Wilejka, święciański
48 Głębokie powiaty: dziśnieński, brasławski, postawski
49 Oszmiana powiaty: oszmiański, wilejski, mołodeczański
50 Lida powiaty: lidzki, wołożyński
51 Nowogródek powiaty: nowogródzki, szczuczyński, słonimski
52 Baranowicze powiaty: baranowiecki, nieświeski, stołpecki
53 Brześć nad Bugiem powiaty: brzeski, prużański
54 Kobryń powiaty: kobryński, drohicki, kosowski, koszyrski
55 Pińsk powiaty: piński, łuniniecki, stoliński
56 Łuck powiaty: łucki, horochowski
57 Kowel powiaty: kowelski, lubomelski, włodzimierski
58 Sarny powiaty: sarneński, kostopolski
59 Równe powiaty: rówieński, zdołbunowski
60 Krzemieniec powiaty: krzemieniecki, dubieński
61 Tarnopol powiaty: tarnopolski, zbaraski, skałacki
62 Złoczów powiaty: złoczowski, kamionecki, radziechowski, brodzki
63 Brzeżany powiaty: brzeżański, przemyślański, zborowski
64 Buczacz powiaty: buczacki, trembowelski, podhajecki
65 Czortków powiaty: czortkowski, kopyczyniecki, borszczowski, zaleszczycki
66 Stanisławów powiaty: stanisławowski, tłumacki, nadwórniański
67 Kołomyja powiaty: kołomyjski, horodeński, śniatyński, kossowski
68 Kałusz powiaty: kałuski, rohatyński, doliński
69 Stryj powiaty: stryjski, żydaczowski, bóbrecki
70 Lwów Komisariaty Policji Państwowej: II, III, V, VIII, IX
71 Lwów Komisariaty Policji Państwowej: I, IV, VI, VII, X
72 Lwów powiaty: lwowski, gródecki, mościski
73 Sokal powiaty: sokalski, żółkiewski, rawski, lubaczowski
74 Przemyśl powiaty: przemyski, jarosławski, jaworowski
75 Drohobycz powiaty: drohobycki, rudecki
76 Sambor powiaty: samborowski, dobromilski, turczański
77 Sanok powiaty: sanocki, leski, krośnieński
78 Rzeszów powiaty: rzeszowski, brzozowski, kolbuszowski
79 Łańcut powiaty: łańcucki, przeworski, niżański, tarnobrzeski
80 Kraków Komisariaty Policji Państwowej: I, II, III
81 Kraków Komisariaty Policji Państwowej: IV, V, VI
82 Kraków powiaty: krakowski, chrzanowski
83 Bochnia powiaty: bocheński, limanowski, brzeski
84 Tarnów powiaty: tarnowski, dąbrowski, mielecki
85 Jasło powiaty: jasielski, ropczycki, gorlicki
86 Nowy Sącz powiaty: nowosądecki, nowotarski
87 Wadowice powiaty: wadowicki, żywiecki, myślenicki
88 Katowice powiaty: katowicki miejski, chorzowski miejski
89 Katowice powiat katowicki
90 Świętochłowice powiaty: świętochłowicki, tarnogórski, lubliniecki
91 Rybnik powiaty: rybnicki, pszczyński
92 Bielsko powiaty: bielski miejski, bielski, bialski, cieszyński
93 Poznań Komisariaty Policji Państwowej: I, III, IV, V
94 Poznań Komisariaty Policji Państwowej: II, VI, VII, VIII
95 Poznań powiaty: poznański, obornicki, czarnkowski, międzychodzki, szamotulski, nowotomyski
96 Leszno powiaty: leszczyński, wolsztyński, kościański, śremski, gostyński, rawicki
97 Ostrów Wielkopolski powiaty: ostrowski, kępiński, krotoszyński, jarociński
98 Gniezno powiaty: gnieźnieński miejski, gnieźnieński, średzki, wrzesiński, wągrowiecki
99 Inowrocław powiaty: innowrocławski miejski, innowrocławski, mogileński, żniński, szubiński
100 Bydgoszcz powiaty: bydgoski miejski, bydgoski, wyrzyski, chodzielski
101 Toruń powiaty: toruński miejski, toruński, chełmiński, wąbrzeski
102 Grudziądz powiaty: grudziądzki miejski, grudziądzki, brodnicki, lubawski, działdowski
103 Chojnice powiaty: chojnicki, sępoleński, tucholski, świecki, starogardzki, tczewski
104 Gdynia powiaty: gdyński miejski, morski, kartuski, kościerski

SenatEdytuj

Zgodnie z konstytucją kwietniową i ordynacją wyborczą Senat miał liczyć 96 senatorów, z czego 32 mianował prezydent, zaś 64 wybierali obywatele polscy, którzy z tytułu wykształcenia, zasług czy zaufania mieli prawo wyborcze. Senatorów wybierano na wojewódzkich kolegach wyborczych.

Liczba senatorów z poszczególnych województw:

  • 6 – Warszawa
  • 6 – województwo kieleckie
  • 6 – województwo lwowskie
  • 5 – województwo łódzkie
  • 5 – województwo warszawskie
  • 4 – województwo krakowskie
  • 4 – województwo lubelskie
  • 4 – województwo poznańskie
  • 4 – województwo wołyńskie
  • 3 – województwo białostockie
  • 3 – województwo tarnopolskie
  • 3 – województwo śląskie
  • 3 – województwo wileńskie
  • 2 – województwo nowogrodzkie
  • 2 – województwo poleskie
  • 2 – województwo pomorskie
  • 2 – województwo stanisławowskie

BibliografiaEdytuj

  • Ustawa z dnia 28 lipca 1922 r. – Ordynacja wyborcza do Sejmu (Dz.U. 1922, nr 66, poz. 590).
  • Ustawa z dnia 8 lipca 1935 r. – Ordynacja wyborcza do Sejmu (Dz.U. 1935, nr 47, poz. 319).
  • Ustawa z dnia 8 lipca 1935 r. – Ordynacja wyborcza do Senatu (Dz.U. 1935, nr 47, poz. 320).